Welk reglement geldt waar: Westerschelde, Eems, Gent–Terneuzen

De vier gebieden naast elkaar

Dit is een landkaartvraag, geen regelvraag. Voordat je ook maar iets toepast, moet je vaststellen waar je bent.

• SRW — de Westerschelde met haar mondingen, tot in de territoriale zee voor Vlissingen.
• SRE — de Eemsmonding zoals het Eems-Dollardverdrag die omschrijft. Het werkt anders dan de andere drie: het geldt in afwijking van en als aanvulling op de Internationale Bepalingen — het ligt bovenop de zeeregels in plaats van ze te vervangen.
• SRKGT — het kanaal van Gent naar Terneuzen, van de Belgische grens tot aan de sluizen en de buitenhavens van Terneuzen.
• BPR — overal elders op de binnenwateren, en dus ook op het ruime water: Waddenzee, IJsselmeer, Markermeer, IJmeer, Oosterschelde. Twee artikelen zijn daar speciaal voor geschreven: 6.16 en 6.17.

Het SRW stopt niet bij de riviermond

Artikel 1 is één zin: het reglement geldt op de Westerschelde met haar mondingen, met inbegrip van het gedeelte van de territoriale zee dat wordt begrensd door het gemeentelijk ingedeeld gebied van de gemeente Vlissingen. Het besluit noemt daarna vijf posities die de zeewaartse grens trekken, van de kust bij 51° 33,85′ noord tot grenspaal 369.

Die coördinaten hoef je niet uit je hoofd te kennen; de gedachte erachter wel. Het reglement loopt door in zee. Wie vanaf de Noordzee de Wielingen of het Oostgat binnenvaart, vaart al onder het SRW voordat hij iets ziet dat op een rivier lijkt.

Waar ze elkaar raken

Bij de sluizen van Terneuzen grenst het SRKGT aan het SRW. Aan de zeezijde loopt het SRW door tot de grens die artikel 1 trekt; daarbuiten gelden de Internationale Bepalingen. Op het ruime water gaat het BPR gewoon door.

Waarom dit de eerste vraag van blok E is

Omdat elk antwoord van het gebied afhangt. Dezelfde situatie — twee zeilschepen die elkaar naderen — heeft op de Westerschelde een ander antwoord dan op het IJsselmeer, en beide wijken af van wat je op zee zou doen. Wie het gebied niet vaststelt voordat hij de regel toepast, past de verkeerde regel toe.

Waarop het SRW concreet afwijkt

Weten dat je in het gebied zit is niet genoeg: je moet ook weten wat er verandert. Het SRW wijkt op drie terreinen af van de internationale regels, en dat zijn precies de terreinen die het examen toetst.

• Zeilschepen — artikel 12: houdt één van beide zeilschepen in de vaargeul de stuurboordzijde daarvan, of buiten de vaargeul de stuurboordwal, dan moet het andere uitwijken. Er staat niets over boeg, niets over loef.
• Kleine schepen — hoofdstuk 6, de artikelen 40 tot en met 42, geldt uitsluitend voor hen en geeft ze andere lichten (art. 41) en andere vaarregels (art. 42). Op de Westerschelde is een klein schip een schip van minder dan 20 meter — uitgezonderd een sleepboot, een duwboot en een schip bezig met de uitoefening van de visserij.
• De voorrangsladder — artikel 18 kent een categorie die de zeeregels niet hebben: het bovenmaats zeeschip, direct na het onmanoeuvreerbare schip. Het is een zeeschip dat de Rijkshavenmeester Westerschelde wegens lengte en/of diepgang als zodanig aanwijst — een juridische status, geen meetbaar feit aan de romp.

Klein Vaarbewijs 1 of 2: wat het tweede toevoegt

Het Klein Vaarbewijs 1 opent rivieren, kanalen en meren. Het Klein Vaarbewijs 2 opent daarnaast alle binnenwateren, ruim water inbegrepen, en daarmee de drie bijzondere regimes hierboven. Het tweede bevat het eerste: de stof stapelt, ze vervangt niet. Daarom kent het KVB2-examen een heel blok — blok E, ruim water — dat het KVB1 niet heeft.

Wie moet uitwijken tussen twee zeilboten? · Marifoonkanaal 16 · Bronnen & conformiteit